Πέντε χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από τον θάνατο του Μίκη Θεοδωράκη. Ο σπουδαίος συνθέτης έφυγε από τη ζωή στις 2 Σεπτεμβρίου 2021, στην Αθήνα, σε ηλικία 96 ετών.
Τα τραγούδια του, ωστόσο, συνεχίζουν να ακούγονται και να περνούν από τη μία γενιά στην επόμενη. Ο «Επιτάφιος», η «Ρωμιοσύνη», το «Άξιον Εστί», το «Μαουτχάουζεν» και η μουσική του «Αλέξη Ζορμπά» είναι μόνο ένα μέρος από το μεγάλο έργο που άφησε πίσω του.
Τα πρώτα χρόνια
Ο Μιχαήλ Θεοδωράκης γεννήθηκε στη Χίο στις 29 Ιουλίου 1925. Ο πατέρας του καταγόταν από την Κρήτη και η μητέρα του από τη Μικρά Ασία. Επειδή η οικογένειά του μετακινούνταν συχνά λόγω της δουλειάς του πατέρα του, έζησε σε αρκετές περιοχές της Ελλάδας.
Από μικρός είχε επαφή με τη μουσική μέσα από τις εκκλησιαστικές ψαλμωδίες. Στη συνέχεια έκανε μαθήματα βιολιού και άρχισε να γράφει τα πρώτα του τραγούδια. Σε ηλικία 17 ετών έδωσε την πρώτη του συναυλία στην Τρίπολη, παρουσιάζοντας το έργο «Κασσιανή».
Την ίδια περίοδο πήρε μέρος στην Αντίσταση. Το 1943 συνελήφθη και βασανίστηκε από τους Ιταλούς, ενώ τα επόμενα χρόνια φυλακίστηκε και εξορίστηκε, μεταξύ άλλων, στην Ικαρία και τη Μακρόνησο.
Τα έργα που έμειναν στην Ιστορία
Ο Μίκης Θεοδωράκης κατάφερε να φέρει τη μεγάλη ελληνική ποίηση πιο κοντά στον κόσμο. Μελοποίησε τον «Επιτάφιο» και τη «Ρωμιοσύνη» του Γιάννη Ρίτσου, το «Άξιον Εστί» του Οδυσσέα Ελύτη, τα «Επιφάνια» του Γιώργου Σεφέρη και το «Μαουτχάουζεν» του Ιάκωβου Καμπανέλλη.
Τα τραγούδια του ερμήνευσαν μερικές από τις σημαντικότερες φωνές της Ελλάδας, όπως ο Γρηγόρης Μπιθικώτσης και η Μαρία Φαραντούρη.
Η μουσική του ταξίδεψε και στο εξωτερικό μέσα από τον κινηματογράφο. Ο «Χορός του Ζορμπά», από την ταινία «Αλέξης Ζορμπάς» του Μιχάλη Κακογιάννη, έγινε μία από τις πιο αναγνωρίσιμες ελληνικές μελωδίες σε ολόκληρο τον κόσμο.
Έγραψε επίσης μουσική για τις ταινίες «Φαίδρα», «Ζ», «Σέρπικο» και «Κατάσταση Πολιορκίας». Παράλληλα, δημιούργησε συμφωνίες, όπερες, ορατόρια, μπαλέτα και μουσική για το θέατρο.
Η πολιτική του δράση
Ο Θεοδωράκης είχε έντονη πολιτική παρουσία. Μετά τη δολοφονία του Γρηγόρη Λαμπράκη συμμετείχε στην ίδρυση της Δημοκρατικής Νεολαίας Λαμπράκη και έγινε πρόεδρός της. Το 1964 εξελέγη βουλευτής της ΕΔΑ στη Β΄ Περιφέρεια Πειραιά.
Κατά τη διάρκεια της δικτατορίας η μουσική του απαγορεύτηκε. Ο ίδιος συνελήφθη, φυλακίστηκε και εξορίστηκε. Αργότερα έφυγε στο εξωτερικό και μέσα από τις συναυλίες του μιλούσε ανοιχτά κατά του στρατιωτικού καθεστώτος.
Μετά την πτώση της χούντας επέστρεψε στην Ελλάδα και τα απαγορευμένα τραγούδια του ακούστηκαν ξανά σε μεγάλες συναυλίες.
Η τελευταία του επιθυμία
Μετά τον θάνατό του κηρύχθηκε τριήμερο εθνικό πένθος, ενώ χιλιάδες άνθρωποι βρέθηκαν στη Μητρόπολη Αθηνών για να τον αποχαιρετήσουν.
Ο Μίκης Θεοδωράκης είχε ζητήσει να ταφεί στον Γαλατά Χανίων, κοντά στους γονείς και τον αδελφό του. Η επιθυμία του πραγματοποιήθηκε και η ταφή του έγινε στις 9 Σεπτεμβρίου 2021.
Πέντε χρόνια μετά, το έργο του παραμένει ζωντανό. Τα τραγούδια του συνεχίζουν να ακούγονται, να συγκινούν και να θυμίζουν την ιστορία μιας ολόκληρης εποχής.
Διαβάστε επίσης: Μαργαρίτα Θεοδωράκη: «Ήμουν ένα κοριτσάκι ανάμεσα σε εξορίες, στρατόπεδα και φυλακές»
